Χριστουγεννιάτικα Κάλαντα

 
Κάλαντα για τα Χριστούγεννα
Καλήν εσπέραν (ή καλή ημέραν) άρχοντες
αν είναι ορισμός σας
Χριστού τη Θεία γέννηση

να πω στ’ αρχοντικό σας .
Χριστός γεννάται σήμερον
εν Βηθλεέμ τη πόλει
οι ουρανοί αγάλλονται
χαίρε.. χαίρεται η φύσης όλη .
Εν τω σπηλαίω τίκτεται
εν φάτνη των αλόγων
ο βασιλεύς των ουρανών
και ποιητής των όλων .
Πλήθος αγγέλων ψάλλουσι
το «Δόξα εν υψίστης»
και τούτο άξιον εστί,
η των ποιμένων πίστης.
Εκ της Περσίας έρχονται
τρεις μάγοι με τα δώρα
άστρο λαμπρό τους οδηγεί
χωρίς να λείψει ώρα .
Φτάνοντας στην Ιερουσαλήμ
με πόθο ερωτώσι
πού εγεννήθη ο Χριστός
να πάν να τον ευρώσι .
Δια Χριστόν ως ήκουσε
ο βασιλεύς Ηρώδης
αμέσως εταράχτηκε
κι έγινε θηριώδης .
Διατί πολλά φοβήθηκε
δια τη βασιλεία
μην του τη πάρει ο Χριστός
και χάσει την αξία.
Κράζει τους μάγους και ρωτά
που ο Χριστός γεννάται
Εν Βηθλεέμ ηξέρομε
ο συγγραφεύς διηγάται
Τον είπε να υπάγουσι
και όπου τον εβρούνε
Αφού τον προσκυνήσουσιν
να παν να του το πούνε
Όπως υπάγει και αυτός
για να τον προσκυνήσει
Με δόλο ως μισόθεος
για να τον αφανίσει

Βγαίνουν οι Μάγοι τρέχοντας
και τον αστέρα βλέπουν
Φως θεϊκό κατέβαινε
και με χαρά προστρέχουν
Φτάνοντας εις το σπήλαιο
βρίσκουν την Θεοτόκο
Και βάστα στας αγκάλας της
τον Άγιον της Τόκο.
Γονατιστοί τον προσκυνούν
και δώρα του χαρίζουν
Σμύρνα χρυσό και λίβανο
θεό τον εφημίζουν
Σμύρνα είναι νέος άνθρωπος
χρυσός ως Βασιλέας
Και λίβανο νέος θεός
σ` όλη την ατμοσφαίρα
Αφού τον προσκυνήσασιν
ευθύς πάλι μισεύουν
Και τον Ηρώδη μελετούν
να πάνε για να εύρουν
Άγγελος εκ των ουρανών
βγαίνει τους εμποδίζει
Από άλλην οδό να πορευτούν
αυτός τους διορίζει
Και πάλι άλλος Άγγελος
τον Ιωσήφ προστάζει
Εις Αίγυπτο να πορευτεί
και εκεί να ησυχάζει
Να πάρει και την Μαριάμ
μαζί με τον υιό της
Γιατί ο Ηρώδης εζητεί
τον τόκο τον δικό της
Μη βλέποντας ο Βασιλεύς
τους μάγους να γυρίζουν
Στην Βηθλεέμ επρόσταξε
παιδί να μην αφήσουν
Χιλιάδες δεκατέσσερις
σφάζουν σε μια ημέρα
θρήνο κλαυθμό και οδυρμό
είχε κάθε μητέρα
και επληρώθη το ρηθέν
προφήτου Ησαϊου
ως και των άλλων προφητών
και του Ιερεμίου.

Κάλαντα Παραμονής Xριστουγέννων
Χριστούγεννα, Πρωτούγεννα, πρώτη γιορτή του χρόνου.
Κι αν θέλετε να μάθετε πως ο Χριστός γεννιέται.
Γεννιέται κι αναθρέφεται με μέλι και με γάλα.
Το μέλι τρων οι άρχοντες το γάλα οι αφεντάδες.
Κι ανοίξτε τα σπιτάκια σας τα κατακλειδωμένα
Και δώστε μας τον κόπο μας να πάμε σ’ άλλη πόρτα.
Χριστός γεννάται σήμερον εν Βηθλεέμ τη πόλη,
οι ουρανοί αγάλλονται χαίρει η φύσις όλη.
Εν τω σπηλαίω τίκτεται εν φάτνη των αλόγων
ο Βασιλεύς των ουρανών και ποιητής των όλων.
Κερά καμαροτράχηλη και φεγγαρομαγούλα και κρουσταλίδα του γιαλού
και πάν’ κι από τα δέντρα, μα πού τον έχεις το γιο το μοσχοκανακάρη.
Λούζεις τον και χτενίζεις τον και στο σχολειό τον πέμπεις
κι ο δάσκαλος τον έδειρε μ’ ένα χρυσό βεργάρι και
η κυρά δασκάλισσα με το μαργαριτάρι.
Κι αν είναι με το θέλημα χρυσή μου περιστέρα
ανοίξετε την πόρτα σας να πούμε καλησπέρα.
 Μωριάς
Χριστούγεννα, πρωτούγεννα, πρώτη γιορτή του χρόνου
για βγάτε, δέτε, μάθετε, πως ο Χριστός γεννάται
γεννάται κι αναθρέφεται με μέλι και με γάλα
το μέλι τρων οι άρχοντες, το γάλα οι αφεντάδες
και το μελισσοβότανο να νίβοντ’ οι κυράδες.
Κυρά ψηλή, κυρά λιγνή, κυρά γαϊτανοφρύδα
κυρά μ’ όταν στολίζεσαι να πας στην εκκλησιά σου
βάνεις τον ήλιο πρόσωπο και το φεγγάρι αγκάλη
και τον καθάριο αυγερινό τον βάζεις δακτυλίδι.
Εμείς εδώ δεν ήρθαμε να φάμε και να πιούμε
παρά σας αγαπούσαμε κι ήρθαμε να σας δούμε
εδώ που τραγουδήσαμε πέτρα να μη ραγίσει
κι ο νοικοκύρης του σπιτιού πολλούς χρόνους να ζήσει.
Δώστε μας και τον κόκορα, δώστε μας και την κότα
Δώστε μας και πέντ’ έξι αυγά, να πάμε σ’ άλλη πόρτα.
Χίος
Χριστούγεννα πρωτούγεννα, τώρα Χριστός γεννάται
γεννάται κι ανατρέφεται με μέλι και με γάλα
Το μέλιν τρων οι άρχοντες και το κερίν οι άγιοι
και το μελισσοβότανον το τρων’ οι αρχοντάδες
Τούτες οι μέρες εύχουνε, τούτες οι εβδομάδες
όπου ‘χει ξένον κράζει τον κι οπού δικόν καλεί τον
κι οπού ‘χει άντρα στην ξενιτιά γραφή του στέλνει να ‘ρθει.
Άντε γραφή μου κι εύρε τον και πιάσ’ τον απ΄ το χέριν
και πε του πως τον χαιρετά το γκαρδιακό του ταίριν
Και πε του πως ειμ’ άρρωστη, βαριά αρρωστημένη
και στο βαρύ ξενιτεμό δεν ήμουν μαθημένη.
Χριστός γεννάται σήμερον εν Βηθλεέμ την πόλη
οι ουρανοί αγάλλονται χαίρει η κτίσης όλη
Εν τω σπηλαίο τίκτεται, εν φάτνη των αλόγων
ο βασιλεύς των ουρανών και ποιητής των όλων .
Ιδού όπου σας είπαμεν με πάσαν προθυμίαν
του Ιησού μας του Χριστού γέννησιν την αγίαν
Δότε κι εμάς τον κόπον μας, οτ’ είναι ορισμός σας
και ο Χριστός μας πάντοτε να είναι βοηθός σας
Αν είστε απ’ τους πλούσιους φλωριά μην τα λυπάστε
αν είστε από τους δεύτερους ξηντάρες και ζολότες
κι αν είστε απ’ τους πάμπτωχους ένα ζευγάρι κότες
Και σας καληνυχτίζομεν, πέστε να κοιμηθείτε
ολίγον ύπνον πάρετε, πάλι να σηκωθείτε!
Στην εκκλησία να τρέξετε με άκραν προθυμίαν
και του θεού ν’ ακούσετε την Θείαν λειτουργία
Χρόνους πολλούς να χαίρεστε, να ειστ’ ευτυχισμένοι
σωματικά και ψυχικά να είστε πλουτισμένοι!
Καλησπερίζω φέρνοντας αγέρα μυρωμένο,
απ’ τ’ αφρισμένα κύματα χιλιοτραγουδισμένο.

Σ’ αυτό το σπίτι που ‘ρθαμε πέτρα να μη ραγίσει
κι ο νοικοκύρης του σπιτιού χρόνια πολλά να ζήσει.

Άγιε μου Βασιλάκη μου και άγιε μου Νικόλα,
προστάτευε τους ναυτικούς την ώρα του κυκλώνα.

Χρόνια πολλά, να ‘στε καλά κι εσείς και οι δικοί σας,
να ‘ρθουνε τα ξενάκια σας κι όλοι οι ναυτικοί σας.

Σε όλους σας ευχόμαστε αγάπη, ειρήνη, υγεία,
καλή καρδιά, χαμόγελο και θεία ευλογία.

Αρχιμηνιά κι αρχιχρονιά, ψιλή μου δεντρολιβανιά
κι αρχή του Γεναρίου, του μεγάλου Βασιλείου.
Βασίλη μου, από πού ‘ρχεσαι
κι από πού κατεβαίνεις και βαστάς ρόδα και ραίνεις.
Κάτσε να φας, κάτσε να πιεις, κάτσε τον πόνο σου να πεις,
κάτσε να τραγουδήσεις και να μας καλωσορίσεις
κι έβγα να μας κεράσεις, που να ζεις και να γεράσεις. Θράκη
Χριστός γεννιέται, χαρά στον κόσμο,
χαρά στον κόσμο, στα παλικάρια.
Σαράντα μέρες, σαράντα νύχτες,
η Παναγιά μας κοιλοπονούσε.
Κοιλοπονούσε, παρακαλούσε,
τους αρχαγγέλους, τους ιεράρχες.
-Σεις αρχάγγελοι και ιεράρχες, στη Σμύρνη πηγαίνετε, μαμές να φέρτε.
Αγία Μαρίνα, Αγία Κατερίνα, στη Σμύρνη πάνε, μαμές να φέρουν.
‘Oσο να πάνε κι όσο να έρθουν, η Παναγιά μας ελυτρώθη,
στην κούνια το ΄βάλαν και το κουνούσαν, και το κουνούσαν, το τραγουδούσαν.
Σαν ήλιος λάμπει, σα νιο φεγγάρι, σα νιο φεγγάρι, το παλικάρι,
φέγγει σε τούτον το νοικοκύρη, με τα καλά του, με τα παιδιά του, με την καλή τη νοικοκυρά του…


 Κρήτη
Καλήν εσπέραν άρχοντες, αν είναι ορισμός σας
Χριστού τη θεία Γέννηση να πω στ’ αρχοντικό σας.
Χριστός γεννάται σήμερον εν Βηθλεέμ τη πόλη
οι ουρανοί αγάλλονται χαίρετ’ η φύσις όλη.
Εντός σπηλέων τίκτεται, εν φάτνη των αλόγων
ο βασιλεύς των ουρανών και ποιητής των όλων.
Κερά καμαροτράχηλη και φεγγαρομαγούλα
και κρουσταλίδα του γιαλού και πάχνη από τα δέντρα
Aπου τον έχεις τον υιό το μοσχοκανακάρη
λούζεις τον και χτενίζεις τον και στο σχολείο τον πέμπεις.
Κι ο δάσκαλος τον έδειρε μ’ένα χρυσό βεργάρι
και η κυρά δασκάλισσα με το μαργαριτάρι.
Είπαμε δα για την κερά ας πούμε για τη βάγια
άψε βαγίτσα το κερί, άψε και το διπλέρι
και κάτσε και ντουσούντισε ήντα θα μας εφέρεις.
Για απάκι, για λουκάνικο, για χοιρινό κομμάτι
κι από τον πύρο του βουτσιού να πιούμε μια γεμάτη.
Κι από τη μαύρη όρνιθα κανένα αυγουλάκι
κι αν το΄χει κάνει η γαλανή ας είναι ζευγαράκι
κι από το πιθαράκι σου λάδι ένα κουρουπάκι
κι αν είναι κι ακροπλιάτερο βαστούμε και τ’ ασκάκι.
Φέρε πανέρι κάστανα, πανέρι λεπτοκάρυα
και φέρε και γλυκό κρασί να πιουν τα παλληκάρια
Κι αν είναι με το θέλημα άσπρη μου περιστέρα,
Ανοίξετε την πόρτα σας να πούμε «καλησπέρα

Κυκλάδων
Για σένα, κόρη όμορφη, ήρθαμε να τα πούμε
και τα καλά Χριστούγεννα για να σου ευχηθούμε.
Σ’ αυτό το σπίτι που ‘ρθαμε καράβια ν’ ασημένια
του χρόνου σαν και σήμερα να ‘ναι μαλαματένια.
Αν έχεις κόρη όμορφη, βάλε την στο τσιμπίδι
και κρέμασέ την αψηλά, να μην την φαν οι ψύλλοι.
Φέρτε μας κρασί να πιούμε και του χρόνου να σας πούμε,
και του χρόνου να σας πούμε φέρτε μας κρασί να πιούμε.

 Σμύρνη
Καλήν  εσπέραν άρχοντες
κι αν είναι ορισμός σας
Χριστός γεννάται σήμερον εν Βηθλεέμ τη πόλη
εν τω σπηλαίο τίκτεται, εν φάτνη των αλόγων
Κερά ψηλή, κερά λιγνή, κερά καμαροφρύδα
κερά μ’ όταν στολίζεσαι να πας στην εκκλησία
έχεις και κόρην έμορφη που δεν έχει ιστορία
Μήδε στην πόλη βρίσκεσαι, μήδε στην Καισαρεία
έχεις και γιον στα γράμματα, υγιόν εις το ψαλτήρι
 να τον ‘ξιώσει και ο Θεός, να βάλει πετραχήλι.
Προποντίδα
Χριστούγεννα, πρωτούγεννα, πρώτη γιορτή του χρόνου
βγηκάτε, διέτε, μάθετε, τώρα Χριστός γεννιέται
γιεννιέται κι ανατρέφεται στο μέλι και στο γάλα
το μέλι τρων οι άρχοντες και το κερί στοις άγιοι
και το μελισσοβότανο δος το στα παλικάρια
για να τα φαν, για να τα πιούν, να πούνε και του χρόνου.
Αφέντη μ’ αφεντάκη μου, εφτά φορές αφέντη
αφέντη μου στην αφεντιά σ’ χρυσή κανδήλα φέγγει
αν βάλεις λάδι και κερί φέγγει στην αφεντιά σου
κι από τα παραθύρια σου φέγγει τη γειτονιά σου
κι αν βάλεις και περσότερο φέγγει τον κόσμον όλον
Φέγγει και ταις αρχόντισαις που κλώθουν το χρυσάφι
στον ουρανό το διάζονται, στον κάμπο το τυλίγουν
που κοσκινίζουν τα φλουριά και διρμονίζουν τ’ άσπρα
κι απ’ τ’ αποκοσκινίδια τους κέρνα τα παλικάρια.
 Καππαδοκία
Καλής εσπέραν άρχοντες κι αν είναι ορισμός σας
Χριστός γεννάται σήμερον εν Βηθλεέμ τη πόλει.
Εν τω σπηλαίω τίκτεται, εν φάτνη των αλόγων
 οι ουρανοί αγάλλονται, χαίρει κι η φύσις όλη.
Εκ της Περσίας έρχονται τρεις Μάγοι με τα δώρα
άστρον λαμπρόν τους οδηγεί, χωρίς να λείψει ώρα.
Γονατιστοί τον προσκυνούν και δώρα του χαρίζουν
σμύρνα, χρυσόν και λίβανον, Θεόν τον ευφημίζουν.
Και επληρώθη το ρηθέν, προφήτου Ησαΐου
μετά των άλλων προφητών και του Ιερεμίου.
Φωνή ηκούσθη εν Ραμά, Ραχήλ τα τέκνα κλαίει
παραμυθήν ουκ ήθελεν, ότι αυτά ουκ έχει.
Ιδού όπως σας είπαμεν όλην την υμνωδίαν
του Ιησού μας του Χριστού, γέννησιν την αγίαν.
Χρόνους πολλούς να χαίρεσθε, πάντα ευτυχισμένοι
σωματικώς και ψυχικώς να είσθε πλουτισμένοι!